ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని నంద్యాల జిల్లా, బనగానపల్లె సమీపంలో ఉన్న ప్రకృతి రమణీయమైన పుణ్యక్షేత్రం ‘యాగంటి ఉమామహేశ్వర స్వామి ఆలయం’. ఎత్తైన ఎర్రమల కొండల మధ్య, ప్రశాంతమైన వాతావరణంలో ఉండే ఈ ఆలయానికి వెళ్లగానే మనసుకు ఎంతో హాయిగా అనిపిస్తుంది.
సాధారణంగా శివాలయాల్లో స్వామివారు లింగరూపంలో కొలువై ఉంటారు. కానీ యాగంటిలో మాత్రం శివపార్వతులు ఇద్దరూ కలిసి ఒకే రాతిపై (అర్ధనారీశ్వర రూపంలో) ‘ఉమామహేశ్వరులు’గా దర్శనమిస్తారు. ఇలా శివుడు స్వయంభువుగా వెలవడం ఈ క్షేత్రం యొక్క ప్రధాన ఆకర్షణ.
ఈ ఆలయానికి కేవలం ఆధ్యాత్మికత మాత్రమే కాదు, ఎన్నో అద్భుతాలు కూడా తోడయ్యాయి. ఏటా పెరుగుతుందని చెప్పే నంది, ఒక్క కాకి కూడా కనిపించని ప్రాంగణం, ఎప్పుడూ ఒకేలా నీరు ప్రవహించే అగస్త్య పుష్కరిణి భక్తులను విశేషంగా ఆకట్టుకుంటాయి. అగస్త్య మహాముని, వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి వారు నడయాడిన పవిత్రమైన గుహలు ఇక్కడ దర్శనమిస్తాయి.
ప్రకృతి అందాల మధ్య ప్రశాంతంగా దైవదర్శనం చేసుకునే ఈ పుణ్యక్షేత్రం స్థల పురాణం, అక్కడి వింతలు, గుహల రహస్యాల గురించి ‘క్షేత్రదర్శిని’ ద్వారా ఇప్పుడు వివరంగా తెలుసుకుందాం.
యాగంటి ఉమామహేశ్వర స్వామి ఆలయం స్థల పురాణం – చరిత్ర
యాగంటి క్షేత్రం ఆవిర్భావం వెనుక ఎంతో ఆసక్తికరమైన కథ ఉంది. ఇక్కడ మొదట ప్రతిష్టించాలనుకున్న దేవుడు వేరు, కానీ వెలసిన దేవుడు వేరు. ఆ వివరాలు ఇలా ఉన్నాయి:
అగస్త్య మహాముని సంకల్పం పూర్వం అగస్త్య మహాముని దక్షిణ భారతదేశ యాత్రలు చేస్తూ నల్లమల, ఎర్రమల అటవీ ప్రాంతానికి చేరుకున్నారు. కొండలు, సెలయేళ్లతో ప్రకృతి రమణీయంగా ఉన్న ఈ ప్రదేశం ఆయనను ఎంతగానో ఆకట్టుకుంది. ఈ ప్రశాంతమైన వాతావరణంలో శ్రీ వెంకటేశ్వర స్వామి వారికి ఒక ఆలయాన్ని నిర్మించాలని ఆయన భావించారు. ఆ సంకల్పంతోనే ఒక అందమైన శ్రీవారి విగ్రహాన్ని చెక్కడం ప్రారంభించారు.
విరిగిన బొటనవేలు – శివుని సాక్షాత్కారం విగ్రహం చెక్కడం దాదాపు పూర్తి కావొచ్చింది అనుకునే సమయంలో, అనుకోకుండా విగ్రహం కాలి బొటనవేలు విరిగిపోయింది. దేవుని విగ్రహం భిన్నమైతే పూజకు పనికిరాదు. దీంతో అగస్త్య మహాముని ఎంతో బాధపడ్డారు. “నా సంకల్పంలో ఏమైనా లోపం ఉందా? ఇలా ఎందుకు జరిగింది?” అని తెలుసుకోవడానికి పరమశివుడిని వేడుకుంటూ ఘోర తపస్సు చేశారు. ఆయన భక్తికి మెచ్చిన భోలాశంకరుడు ప్రత్యక్షమై, “ఓ మునీశ్వరా! బాధపడకు. ఈ ప్రదేశం అచ్చం నా కైలాసాన్ని పోలి ఉంది. కాబట్టి ఇది శైవ క్షేత్రంగా ఉండాలన్నదే దైవ నిర్ణయం. అందుకే విగ్రహం అలా విరిగింది” అని వివరించారు.
ఉమామహేశ్వరుల ఆవిర్భావం అప్పుడు అగస్త్యుడు దయతో, “స్వామీ! అలాగైతే మీరే ఇక్కడ కొలువై భక్తులను అనుగ్రహించండి” అని కోరుకున్నాడు. ముని కోరికను మన్నించిన శివుడు, పార్వతీదేవితో కలిసి ఒకే రాతిపై ‘ఉమామహేశ్వరుడు’గా ఇక్కడ స్వయంభువుగా వెలిశాడు. అగస్త్యుడు ప్రతిష్టించాలనుకున్న ఆ విరిగిన వెంకటేశ్వర స్వామి విగ్రహాన్ని మనం ఇప్పటికీ ఆలయ ప్రాంగణంలో ఉన్న ‘వెంకటేశ్వర గుహ’లో దర్శించుకోవచ్చు. దానికి కూడా భక్తులు పూజలు చేస్తుంటారు.
చారిత్రక నేపథ్యం (విజయనగర రాజుల నిర్మాణం) పురాణ కాలం నుండి ఉన్న ఈ స్వయంభూ క్షేత్రానికి 15వ శతాబ్దంలో అద్భుతమైన ఆలయాన్ని నిర్మించారు. విజయనగర సామ్రాజ్య రాజులు, ముఖ్యంగా సంగమ రాజవంశానికి చెందిన హరిహర రాయలు మరియు బుక్క రాయలు ఈ ఆలయ నిర్మాణంలో కీలక పాత్ర పోషించారు. ఆలయ గోపురాలు, మండపాలు, స్తంభాలపై ఉన్న శిల్పకళను చూస్తే విజయనగర రాజుల నాటి అద్భుతమైన పనితనం మనకు కళ్ళకు కట్టినట్లు కనిపిస్తుంది.
ఒంటిమిట్ట శ్రీ కోదండరామ స్వామి క్షేత్రం గురించి – ఇక్కడ చదవండి
యాగంటి ఉమామహేశ్వర స్వామి ఆలయ విశేషాలు
యాగంటి క్షేత్రంలో అడుగుపెట్టగానే భక్తులను ఆశ్చర్యానికి గురిచేసే మూడు ప్రధాన అద్భుతాలు ఉన్నాయి. సైన్స్‌కు సైతం సవాలు విసిరే ఈ వింతలను చూసేందుకు భక్తులు, పర్యాటకులు ఎంతో ఆసక్తి చూపిస్తుంటారు.
1. ఏటా పెరుగుతున్న నంది (యాగంటి బసవన్న):
- యాగంటి పేరు చెప్పగానే అందరికీ ముందుగా గుర్తొచ్చేది ఇక్కడి నంది విగ్రహమే. ఆలయ ప్రాంగణంలో ఉన్న ఈ నంది ప్రతి ఏడాదీ పెరుగుతూ ఉంటుంది.
- సైన్స్ ఏమంటోంది?: పురావస్తు శాఖ (Archaeological Survey of India) వారు ఈ నంది విగ్రహంపై పరిశోధనలు చేసి, ఇది ప్రతి 20 ఏళ్లకూ ఒక అంగుళం చొప్పున పెరుగుతోందని నిర్ధారించారు. ఈ రాయిలో ఉన్న కొన్ని ప్రత్యేకమైన ఖనిజాల (సిలికా) స్వభావం వల్లే విగ్రహం సైజు సహజంగా పెరుగుతోందని సైంటిస్టులు చెబుతున్నారు.
- కాలజ్ఞానంలో ఏముంది?: శ్రీ మద్విరాట్ పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి వారు తన కాలజ్ఞానంలో “కలియుగాంతంలో యాగంటి బసవన్న ప్రాణం పోసుకుని రంకె వేస్తాడు” అని స్పష్టంగా రాశారు.
- పూర్వం ఈ నంది చుట్టూ భక్తులు సులభంగా ప్రదక్షిణలు చేసేవారట. కానీ, విగ్రహం పెరిగిపోవడం వల్ల ఇప్పుడు చుట్టూ తిరగడానికి స్థలం లేకుండా పోయింది. నంది పెరిగిన సైజుకి అనుగుణంగా గుడిలోని ఒక స్తంభాన్ని కూడా గతంలో తొలగించారు.
2. ఒక్క కాకి కూడా కనిపించని ప్రాంగణం:
- సాధారణంగా గుళ్లు, గోపురాల మీద మరియు చెట్ల మీద కాకులు వాలడం మనం రోజూ చూస్తుంటాం. కానీ యాగంటి ఆలయ పరిసరాల్లో ఒక్క కాకి కూడా ఎగరదు, కనిపించదు. ఇదొక పెద్ద వింత.
- కారణం: అగస్త్య మహాముని ఇక్కడ శివుని కోసం తపస్సు చేసుకుంటున్న సమయంలో, కాకులు గుంపులుగా వచ్చి అరుస్తూ ఆయన ధ్యానానికి భంగం కలిగించాయట. దాంతో కోపగించుకున్న అగస్త్యుడు, తన తపోభూమి అయిన ఈ క్షేత్ర పరిసరాల్లోకి ఇకపై కాకులు రాకూడదని శాపం ఇచ్చాడని స్థల పురాణం చెబుతోంది.
- శని దోష నివారణ: కాకి శనీశ్వరుడి వాహనం. కాబట్టి కాకులు లేని ఈ యాగంటి క్షేత్రంలో శని దోషం ఉండదని భక్తుల నమ్మకం. ఏలినాటి శని, అష్టమ శని దోషాలతో బాధపడేవారు ఇక్కడ ఉమామహేశ్వర స్వామిని దర్శించుకుంటే ఆ దోషాలు తొలగిపోతాయని గట్టిగా విశ్వసిస్తారు.
3. అద్భుతమైన అగస్త్య పుష్కరిణి (కోనేరు):
- గుడి ప్రాంగణంలోనే ఒక అందమైన మెట్ల కోనేరు కనిపిస్తుంది. దీనినే అగస్త్య పుష్కరిణి అంటారు.
- పర్వతాల లోపలి నుంచి వచ్చే స్వచ్ఛమైన నీరు, పుష్కరిణి దగ్గర ఉన్న ఒక నంది విగ్రహం నోటిలో నుంచి ధారగా పడుతూ కోనేరులోకి చేరుతుంది. ఈ నీరు అసలు ఎక్కడి నుంచి వస్తుందనేది ఇప్పటికీ ఒక రహస్యమే.
- బయట ఎంత ఎండలు ఉన్నా, ఏ కాలంలో అయినా సరే, ఈ పుష్కరిణిలో నీరు ఎప్పుడూ ఒకేలా పారుతూనే ఉంటుంది. ఎంతో స్వచ్ఛంగా, చల్లగా ఉండే ఈ నీటిలో ఔషధ గుణాలు ఉన్నాయని, ఇందులో స్నానం చేస్తే ఆరోగ్యంతో పాటు మానసిక ప్రశాంతత లభిస్తుందని భక్తుల నమ్మకం. గుడిలోకి వెళ్లేముందు భక్తులు ఈ కోనేటి నీటిని తలపై చల్లుకుంటారు.
వేంకటేశ్వర స్వామి కూర్చుని దర్శనం ఇచ్చే ఏకైక క్షేత్రం – తొండమనాడు
యాగంటి గుహలు – ఆధ్యాత్మిక రహస్యాల నిలయాలు
యాగంటి క్షేత్రంలో ఆలయం ఎంత ప్రసిద్ధమో, దాన్ని ఆనుకుని ఉన్న ఎర్రమల కొండల్లో ప్రకృతి సిద్ధంగా ఏర్పడిన గుహలు కూడా అంతే ప్రసిద్ధం. ప్రతి గుహకు ఒక విశిష్టమైన పురాణ, చారిత్రక నేపథ్యం ఉంది. ఇక్కడ ప్రధానంగా మనం మూడు గుహలను దర్శించుకోవచ్చు.
1. అగస్త్య గుహ:
- మహాముని అగస్త్యుడు శివుని కోసం ఘోర తపస్సు చేసిన పవిత్రమైన గుహ ఇది.
- ఈ గుహ కొండపై చాలా ఎత్తులో ఉంటుంది. ఇక్కడికి చేరుకోవడానికి దాదాపు 120 ఎత్తైన, నిటారుగా ఉండే మెట్లు ఎక్కాల్సి ఉంటుంది. పైకి వెళ్లడం కొద్దిగా శ్రమతో కూడుకున్నదే అయినా, గుహలోకి వెళ్లగానే అదంతా మర్చిపోయి ప్రశాంతత కలుగుతుంది.
- గుహ లోపల అగస్త్యుడు పూజించినట్లుగా భావించే ఒక శివలింగం ఉంటుంది. గుహ పైభాగం నుంచి వచ్చే స్వచ్ఛమైన సూర్యకిరణాలు శివలింగంపై పడే దృశ్యం ఎంతో మనోహరంగా ఉంటుంది.
2. వెంకటేశ్వర గుహ:
- అగస్త్య గుహకు కొద్దిగా కింద వైపున పక్కనే ఉండే మరో గుహ ఇది.
- స్థల పురాణంలో మనం చెప్పుకున్నట్లుగా… అగస్త్యుడు మొదట ప్రతిష్టించాలనుకున్న విరిగిన శ్రీ వెంకటేశ్వర స్వామి వారి విగ్రహం ఈ గుహలోనే కొలువై ఉంది.
- విగ్రహం కాలి బొటనవేలు భిన్నమైనా సరే, ఆ అద్భుతమైన శిల్పకళ, స్వామివారి మోముపై ఉన్న తేజస్సు చెక్కుచెదరలేదు. గుడిలోని శివుడిని దర్శించుకున్న తర్వాత, భక్తులు ఈ గుహలోకి వచ్చి వెంకటేశ్వర స్వామికి కూడా భక్తిశ్రద్ధలతో పూజలు చేస్తారు. ఇక్కడ అడుగుపెడితే సాక్షాత్తు తిరుమల శ్రీవారిని దర్శించుకున్న అనుభూతి కలుగుతుంది.
3. వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి గుహ:
- కలియుగ భవిష్యవాణిని లోకానికి చాటిచెప్పిన శ్రీ మద్విరాట్ పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి వారు కొంతకాలం పాటు నివసించిన పవిత్ర గుహ ఇది.
- బ్రహ్మంగారు తన శిష్యులకు జ్ఞానబోధ చేస్తూ, తాను రాసిన ‘కాలజ్ఞానం’ గ్రంథంలోని కొన్ని ముఖ్యమైన పత్రాలను ఇదే గుహలో రచించారని చరిత్ర చెబుతోంది.
- ఈ గుహ ద్వారం ఎత్తు చాలా తక్కువగా ఉంటుంది. కాబట్టి లోపలికి వెళ్లేటప్పుడు తల తగలకుండా కొద్దిగా వంగి నడవాల్సి ఉంటుంది. గుహ లోపల బ్రహ్మంగారి విగ్రహం ఉంటుంది.
ఈ మూడు గుహల లోపలికి వెళ్తున్నప్పుడు ఒక అద్భుతమైన, ప్రాచీనమైన ఆధ్యాత్మిక ప్రపంచంలో అడుగుపెడుతున్న భావన కలుగుతుంది. యాగంటికి వచ్చే ప్రతి భక్తుడూ ఈ గుహలను తప్పక సందర్శించి తీరాల్సిందే.
యాగంటి ఉమామహేశ్వర స్వామి ఆలయం ఎలా చేరుకోవాలి?
దైవదర్శనానికి వెళ్లేముందు ప్రయాణ మార్గాలు, వసతి వివరాలు ముందుగానే తెలుసుకోవడం ఎంతో అవసరం. ‘క్షేత్రదర్శిని’ పాఠకుల సౌకర్యార్థం యాగంటి చేరుకునే మార్గాలు, ఇతర పక్కా ప్రయాణ వివరాలు ఇక్కడ అందిస్తున్నాం:
రవాణా మార్గాలు:
- రోడ్డు మార్గం (బస్సు/కారు): యాగంటికి రోడ్డు మార్గం గుండా అద్భుతమైన కనెక్టివిటీ ఉంది. హైదరాబాద్ నుండి యాగంటికి సుమారు 300 కి.మీ. దూరం ఉంటుంది. హైదరాబాద్ నుండి NH44 (కర్నూలు హైవే) మీదుగా కర్నూలు, అక్కడినుండి బనగానపల్లె చేరుకుని సులభంగా యాగంటి వెళ్లొచ్చు. బనగానపల్లె నుండి యాగంటికి కేవలం 14 కి.మీ. దూరం. కర్నూలు (సుమారు 80 కి.మీ) మరియు నంద్యాల (సుమారు 50 కి.మీ) నుండి బనగానపల్లెకు నిత్యం ఏపీఎస్‌ఆర్టీసీ (APSRTC) బస్సులు ఉంటాయి. అక్కడి నుండి షేర్ ఆటోలు లేదా క్యాబ్‌లలో గుడికి చేరుకోవచ్చు.
- రైలు మార్గం: యాగంటికి సమీప రైల్వే స్టేషన్లు నంద్యాల (Nandyal), పాణ్యం (Panyam), మరియు డోన్ (Dhone). హైదరాబాద్ లేదా ఇతర ప్రాంతాల నుండి రైలులో వచ్చేవాళ్లు నంద్యాల లేదా డోన్ స్టేషన్లలో దిగి, అక్కడినుండి బస్సు లేదా క్యాబ్ ద్వారా చేరుకోవడం ఉత్తమం.
- విమాన మార్గం: అత్యంత సమీపంలో ఉన్న విమానాశ్రయం కర్నూలు (ఓర్వకల్లు) ఎయిర్‌పోర్ట్ (సుమారు 70 కి.మీ). అక్కడినుండి రోడ్డు మార్గంలో యాగంటి రావచ్చు.
దర్శన సమయాలు:
- ఉదయం: 6:00 AM నుండి మధ్యాహ్నం 1:00 PM వరకు
- సాయంత్రం: 3:00 PM నుండి రాత్రి 8:00 PM వరకు
- (గమనిక: మహాశివరాత్రి, కార్తీకమాసం లాంటి పండుగ రోజుల్లో భక్తుల రద్దీని బట్టి దర్శన సమయాల్లో మార్పులు ఉండవచ్చు).
వసతి మరియు భోజన సదుపాయాలు:
- యాగంటి క్షేత్రంలో భక్తుల కోసం ఆలయ కమిటీ వారు మధ్యాహ్నం వేళ ఉచిత అన్నదాన కార్యక్రమం నిర్వహిస్తారు. పుష్కరిణి పక్కనే ఉండే భోజనశాలలో భక్తులు ప్రసాదం స్వీకరించవచ్చు.
- బస చేయడానికి యాగంటిలో ఏపీ టూరిజం (APTDC) వారి హరిత హోటల్ అందుబాటులో ఉంది. అలాగే దేవస్థానం వారి సత్రాలు కూడా ఉన్నాయి.
- కుటుంబ సమేతంగా వెళ్లి, మరిన్ని మెరుగైన ఏసీ లాడ్జిలు, హోటల్స్ కావాలనుకుంటే 14 కి.మీ. దూరంలో ఉన్న బనగానపల్లెలో గానీ, నంద్యాలలో గానీ బస చేసి ఉదయాన్నే యాగంటికి రావడం మంచి ప్లాన్.
సందర్శించడానికి ఉత్తమ సమయం:
- ఎండాకాలంలో ఎర్రమల కొండల ప్రాంతంలో ఎండ తీవ్రత కొద్దిగా ఎక్కువగా ఉంటుంది. కాబట్టి వాతావరణం చల్లగా, ఆహ్లాదకరంగా ఉండే అక్టోబర్ నుండి మార్చి వరకు యాగంటి సందర్శనకు అత్యంత అనువైన సమయం.
- మహాశివరాత్రి పర్వదినం, కార్తీక మాసాల్లో ఇక్కడ జరిగే ఉత్సవాలు కన్నుల పండువగా ఉంటాయి. ఆ సమయంలో వస్తే స్వామివారి దర్శనంతో పాటు పండుగ వాతావరణాన్ని మనసారా ఆస్వాదించవచ్చు.
యాగంటి ఉమామహేశ్వర స్వామి ఆలయం సమీపంలోని ఇతర ఆలయాలు
యాగంటి క్షేత్రాన్ని దర్శించుకునే యాత్రికులు తమ యాత్రా ప్రణాళికలో రాయలసీమ పరిసరాల్లోని మరికొన్ని అద్భుతమైన పుణ్యక్షేత్రాలను కూడా చేర్చుకోవచ్చు. నల్లమల, ఎర్రమల అటవీ ప్రాంతాల్లో ఉన్న ఈ కింది ఆలయాలు దైవికంగాను, చారిత్రకంగానూ ఎంతో విశిష్టమైనవి.
- మహానంది: శివుడు స్వయంభువుగా వెలసిన అత్యంత మహిమాన్వితమైన నవనందుల క్షేత్రం. ఇక్కడి శివలింగం కింద నుండి ఎల్లప్పుడూ స్వచ్ఛమైన నీరు ఊరుతూ, ప్రాంగణంలోని పుష్కరిణిలోకి చేరుతుంది. ఈ నీరు ఎంత స్వచ్ఛంగా ఉంటుందంటే, ఐదు అడుగుల లోతులో ఉన్న నాణెం కూడా స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. యాగంటి తర్వాత యాత్రికులు తప్పక చూడాల్సిన క్షేత్రం ఇది.
- అహోబిలం (నవ నరసింహ క్షేత్రం): ప్రహ్లాదుడిని రక్షించడానికి విష్ణుమూర్తి ఉగ్ర నరసింహుడిగా అవతరించిన పవిత్ర స్థలం. దట్టమైన నల్లమల అడవుల్లో తొమ్మిది విభిన్న రూపాల్లో నరసింహ స్వామి కొలువై ఉన్న ఏకైక దివ్య క్షేత్రం ఇది.
- బ్రహ్మంగారి మఠం (కందిమల్లాయపల్లె): యాగంటి గుహల్లో కాలజ్ఞానం రాసిన శ్రీ మద్విరాట్ పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి వారు జీవసమాధి పొందిన పుణ్యక్షేత్రం. బ్రహ్మంగారి చరిత్రతో యాగంటికి విడదీయరాని బంధం ఉండటం వల్ల భక్తులు ఈ మఠాన్ని కూడా దర్శించుకుంటారు.
- బుగ్గ రామలింగేశ్వర స్వామి ఆలయం (తాడిపత్రి): పెన్నా నది తీరంలో ఉన్న ఈ ఆలయం విజయనగర రాజుల నాటి అద్భుతమైన శిల్పకళకు సజీవ సాక్ష్యం. ఇక్కడ గర్భగుడిలోని శివలింగం కింది నుండి (బుగ్గ నుంచి) నీరు ఎప్పుడూ ఊరుతూ ఉండటం విశేషం.
- శ్రీశైలం: ద్వాదశ జ్యోతిర్లింగాలలో ఒకటైన మల్లికార్జున స్వామి, అష్టాదశ శక్తిపీఠాలలో ఒకటైన భ్రమరాంబికా దేవి కొలువైన మహా క్షేత్రం. రెండు లేదా మూడు రోజుల యాత్రా ప్రణాళిక ఉన్నవారు యాగంటి ట్రిప్‌తో శ్రీశైలాన్ని కూడా కలుపుకోవచ్చు.
- బెలూం గుహలు (పర్యాటక ప్రదేశం): ఇది ఆధ్యాత్మిక క్షేత్రం కాకపోయినా, యాగంటికి వచ్చే పర్యాటకులు అత్యంత ఆసక్తిగా చూసే ప్రకృతి సిద్ధమైన ప్రదేశం. భారత ఉపఖండంలోనే రెండవ అతిపెద్ద సహజసిద్ధమైన భూగర్భ గుహలు ఇవి.
యాగంటి నుండి సమీప క్షేత్రాల దూరాలు మరియు ప్రయాణ సమయం
| వరుస సంఖ్య | క్షేత్రం / ప్రదేశం పేరు | యాగంటి నుండి దూరం (సుమారుగా) | ప్రయాణ సమయం |
| 1 | బనగానపల్లె (పట్టణం) | 14 కి.మీ | 30 నిమిషాలు |
| 2 | బెలూం గుహలు | 45 కి.మీ | 1 గంట |
| 3 | మహానంది | 65 కి.మీ | 1.5 గంటలు |
| 4 | తాడిపత్రి (బుగ్గ రామలింగేశ్వర) | 70 కి.మీ | 1.5 గంటలు |
| 5 | అహోబిలం (దిగువ అహోబిలం) | 85 కి.మీ | 2 గంటలు |
| 6 | బ్రహ్మంగారి మఠం | 100 కి.మీ | 2.5 గంటలు |
| 7 | శ్రీశైలం | 175 కి.మీ | 4 – 4.5 గంటలు |
ఇది కూడా చదవండి
ఇది కూడా చదవండి – అంతర్వేది శ్రీ లక్ష్మీ నరసింహ స్వామి క్షేత్రం
భక్తుడి కోసం స్వయంభుగా వెలసిన వేంకటేశ్వర స్వామి క్షేత్రం – ద్వారకా తిరుమల